Bureau: Royal Haskoning

Natuur als bondgenoot bij klimaatverandering

We kunnen de klimaatverandering niet alleen met technische maatregelen te lijf. Ook duurzame ruimtelijke maatregelen zijn nodig. Nederland biedt daarvoor grote kansen.

In het Groene Hart daalt de bodem als gevolg van inklinking van het veen. De waterhuishouding wordt steeds ingewikkelder. Een kwalijke zaak, temeer omdat de zeespiegel stijgt. Aanpassen van de waterpeilen aan de dalende bodem, zoals we nu doen, is eigenlijk geen optie meer.

In plaats daarvan zouden we beter de waterpeilen kunnen verhogen, zodat natuurlijke veenvormende processen kunnen terugkeren. In dat geval is de bodemdaling te stoppen. Op den duur kan het maaiveld zelfs weer gaan stijgen, waardoor het land kan meegroeien met de zeespiegelstijging.

Dit idee, bedacht door Nederlandse ingenieurs, is een voorbeeld van hoe natuurlijke processen kunnen worden ingezet in de strijd tegen klimaatverandering. De gedachte is dat Nederland met natuurlijke klimaatbuffers de gevolgen ervan – droogte, wateroverlast, overstromingen en stormen – op efficiënte wijze kan opvangen. Klimaatbuffers bieden tegelijkertijd veel ruimte aan andere functies.

We grijpen als het ware terug op natuurlijke processen die ons land sinds mensenheugenis bescherming boden: opslibbing, veengroei, duinvorming en aanzanding. Bijkomend voordeel is dat de biodiversiteit wordt bevorderd en dat ecologisch vitale landschappen mogelijk worden.Daar is een boeiende combinatie mogelijk van wonen, werken en recreëren.

Ander voorbeeld: de Harger en Pettemer Polder ten noorden van Camperduin. Bij de nabijgelegen ‘zwakke schakel’ in de kust kunnen we proberen de natuur naar onze hand te zetten. Bijvoorbeeld door een dubbele zeewering te maken, waarbij de Hondsbossche Zeewering overslagbestendig wordt. Het tussenliggende natuurgebied kan probleemloos het overslaande water opvangen.

Een andere optie is het aanleggen van een doorgaande duinenrij in het achterland, waarmee duinvormende processen in gang worden gezet. Zo ontstaat een kust die veilig en duurzaam is, minder onderhoud vergt en bovendien een belangrijke bijdrage levert aan natuur en recreatie.

Dit project is onderdeel van 'Weg met de angst'.